Bệnh đau đầu có thể gặp ở mọi lứa tuổi, và đây có thể là triệu chứng cảnh báo nhiều bệnh lý nguy hiểm về nội sọ, liên quan tới sức khỏe của não bộ. Tuy nhiên, bệnh tỏ ra nguy hiểm hơn ở người già, bởi hệ miễn dịch của người cao tuổi suy giảm hơn ở người trẻ.
Đau đầu là biểu hiện xảy ra khi các thụ thể cảm giác trên hệ thần kinh trung ương bị kích thích. Các kích thích bao gồm kích thích cơ học (thiếu máu, phù nề, viêm nhiễm, chèn ép bởi khối u hoặc giãn mạch máu) hoặc kích thích hóa học (do tổn thương hoặc các chất trung gian hóa học của triệu chứng viêm).
Đau đầu có thể tự khỏi nếu như người bệnh chú ý nghỉ ngơi điều độ và sử dụng thuốc giảm đau. Mặc dù vậy, trong trường hợp tình trạng này thường xuyên, bạn không nên chủ quan bởi đây là dấu hiệu cảnh báo cơ thể đang gặp vấn đề nguy hiểm. Do đó, bạn cần quan tâm đến sức khỏe và thăm khám bác sĩ càng sớm càng tốt.
Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cho biết, gần 50% số người trưởng thành trên toàn thế giới đã từng trải qua cảm giác đau nhức ở đầu. Đây có thể là dấu hiệu của căng thẳng, buồn phiền quá mức hoặc xuất hiện do một số rối loạn y khoa, chẳng hạn như đau nửa đầu, huyết áp cao, lo âu hay trầm cảm.
Đau đầu là tình trạng phổ biến nhưng không thể chủ quan
Nhiều người cho rằng chỉ những người lớn tuổi mới bị đau đầu do có sức khỏe yếu. Thế nhưng với cuộc sống bận rộn ngày nay, đau đầu ngày càng có dấu hiệu trẻ hóa. Nguy hiểm hơn, nhiều người chủ quan đây chỉ là tình trạng bình thường nên không điều trị kịp thời, từ đó khiến cho bệnh ngày càng tồi tệ hơn.
Nếu cơn đau đầu kéo dài thường xuyên, bao gồm các triệu chứng kèm theo như đau đầu rụng tóc, đau đầu run tay chân, đau đầu xoáy vào một điểm, đau đầu ong ong, đau đầu quanh vùng trán … và không thuyên giảm ngay cả khi sử dụng thuốc và kèm theo các dấu hiệu biến chứng như sau, bạn cần đến gặp bác sĩ ngay để được chẩn đoán và điều trị kịp thời:
Đau đầu thứ phát là cơn đau đầu xuất hiện do một tình trạng khác, chẳng hạn như viêm, tổn thương nội sọ, bất thường cấu trúc cột sống, thuốc hoặc các bệnh lý đi kèm khác. Theo thống kê, nguy cơ đau đầu thứ phát có khả năng đe dọa tính mạng tăng gấp 10 lần ở những người cao tuổi. Dưới đây là một số tình trạng gây đau đầu ở người già nguy hiểm.
3.1.1 Đau đầu ở người già do thiếu máu não
Thiếu máu não là tình trạng giảm lưu lượng máu tuần hoàn lên não, dẫn đến lượng oxy và dưỡng chất cung cấp lên não bị thiếu hụt từ đó ảnh hưởng tới chức năng, cấu trúc của một phần hoặc toàn bộ não.
Nguyên nhân đau đầu ở người già trong thiếu máu não có thể do các mảng xơ vữa làm hẹp lòng mạch cản trở dòng máu lên não, thoái hóa đốt sống cổ chèn vào các mạch máu lên não hoặc tim bơm máu kém...
Hậu quả của thiếu máu não có thể rất nghiêm trọng khi dòng máu bị tắc nghẽn hoàn toàn, khiến người bệnh bị suy tuần hoàn, suy hô hấp hoặc gây nhũn não và dẫn đến tử vong.
Trong thiếu máu não toàn bộ người bệnh có thể biểu hiện với: đau đầu âm ỉ hoặc từng cơn, hoa mắt, chóng mặt, mất ngủ, suy giảm trí nhớ, tư duy.
Với thiếu máu não cục bộ, ngoài cơn đau đầu, người bệnh còn có thể kèm theo các dấu hiệu thần kinh khu trú như yếu tay, chân, méo miệng, mất cảm giác, thất điều, các bất thường về giọng nói, thị lực...
3.1.2 Đau đầu ở người già do chảy máu trong não
Cơn đau đầu liên quan đến chảy máu trong sọ có tính chất đau khá dữ dội, khởi phát đột ngột, đạt cường độ cao nhất trong vòng 60 giây. Nguyên nhân của cơn đau đầu này có thể do huyết áp tăng cao làm vỡ mạch máu trong não, hoặc chấn thương ở vùng đầu do va đập, sự rối loạn đông máu, mạch máu dị dạng...
Đối với bất kỳ bệnh nhân nào khi gặp cơn đau đầu này, kể cả bệnh nhân lớn tuổi, đều nên nhanh chóng tìm đến sự trợ giúp y tế sớm nhất có thể.
3.1.3 Viêm động mạch tế bào khổng lồ gây đau đầu ở người già
Viêm động mạch tế bào khổng lồ (GCA) là một bệnh viêm niêm mạc của các mạch máu vừa và lớn. Tiền sử lâm sàng của bệnh nhân có thể bao gồm các dấu hiệu sau đây: lớn tuổi hơn khi khởi phát, nhức đầu tiến triển, các triệu chứng toàn thân và đau đa cơ, thấp khớp, các vấn đề về thị lực.
Nguyên nhân chính xác của GCA vẫn chưa được biết rõ, một số giả thiết cho rằng thành động mạch bị hệ miễn dịch của cơ thể tấn công (nguyên nhân tự miễn) khiến cho lớp biểu mô mạch bị sưng phù nề và làm hẹp lòng mạch.
Vì nguyên nhân đau đầu ở người già trong trường hợp này không rõ ràng cộng với các triệu chứng sớm có thể có thể trùng lặp với nhiều bệnh lý khác nên việc chẩn đoán GCA khá khó khăn.
3.1.4 Đau đầu do tim
Ở người lớn tuổi, nhức đầu do gắng sức, đặc biệt là ở những bệnh nhân có các yếu tố nguy cơ tim mạch, có thể là triệu chứng của đau đầu do tim (cardiac cephalalgia) - đây là một rối loạn đau đầu thứ phát hiếm gặp.
Cơn đau đầu xuất hiện ngay lập tức khi gắng sức và thuyên giảm khi nghỉ ngơi. Bên cạnh sự khởi phát tức thì của gắng sức và cường độ nặng, các đặc điểm của đau đầu cũng khác nhau. Không giống như các rối loạn đau đầu khác, cách chữa đau đầu ở người già trong trường hợp này là sử dụng Nitroglycerin, điều này là duy nhất vì ở những bệnh nhân bị chứng đau nửa đầu, các dẫn xuất của nitrit sẽ kích hoạt cơn đau nửa đầu.
3.1.5 Đau đầu ở người già - Ngưng thở khi ngủ
Xảy ra ở khoảng 12% đến 18% bệnh nhân bị ngưng thở khi ngủ được định nghĩa là chứng đau đầu vào buổi sáng và cải thiện khi được chẩn đoán và điều trị chứng ngưng thở khi ngủ.
Tần suất ngưng thở khi ngủ tăng lên theo tuổi tác. Những bệnh nhân lớn tuổi bị đau đầu vào buổi sáng lần đầu nên được kiểm tra chứng ngưng thở khi ngủ cũng như chất lượng giấc ngủ. Trong các nghiên cứu quan sát, điều trị bằng dùng máy thở áp lực dương liên tục giúp giải quyết cơn đau đầu ở 49% đến 90% bệnh nhân. (theo Mayo Clinic Proceedings)
3.1.6 Đau đầu ở người già - Tăng nhãn áp
Tăng nhãn áp bán cấp nên được nghi ngờ ở bệnh nhân đau đầu với thời gian dưới 4 giờ và mờ thị giác do điều kiện ánh sáng yếu. Tuổi khởi phát trung bình là 60 tuổi. Ánh sáng yếu dẫn đến giãn đồng tử, có thể làm tăng nhãn áp nhất thời, gây nhức đầu và mờ thị lực
Bệnh tăng nhãn áp bán cấp không được phát hiện có thể dẫn đến tổn thương dây thần kinh thị giác và mất thị lực tiến triển. Phẫu thuật cắt mống mắt chu biên là một phương pháp hiệu quả để chữa cả đau đầu và tăng nhãn áp.
3.1.7 Đau đầu Cervicogenic
Được định nghĩa là đau đầu do rối loạn bất kỳ thành phần nào của cột sống cổ, kèm theo hoặc không kèm theo đau cổ. Do bệnh thoái hóa đĩa đệm cổ tăng dần theo tuổi tác, nên chứng đau đầu Cervicogenic sẽ phổ biến hơn ở người lớn tuổi.
Nếu nghi ngờ bệnh nhân bị đau đầu Cervicogenic, chụp phim cột sống có thể xác định được bệnh lý cột sống cổ. Cách chữa đau đầu ở người già trong đau đầu Cervicogenic có thể vừa cấp tính vừa có thể phòng ngừa.
3.1.8 Bệnh đau đầu ở người già do lạm dụng thuốc
Được định nghĩa là đau đầu xảy ra từ 15 ngày trở lên mỗi tháng trong bối cảnh sử dụng thuốc quá mức. Tùy thuộc vào loại thuốc, lạm dụng được định nghĩa là sử dụng hơn 10 hoặc 15 ngày mỗi tháng.
Khi không tìm ra nguyên nhân đau đầu ở người già, hay nói cách khác là đã loại trừ đau đầu thứ phát, các bác sĩ bắt đầu xem xét đến đau đầu nguyên phát.
Việc chẩn đoán đau đầu nguyên phát dựa trên các đặc điểm đau đầu bao gồm thời gian, các đặc điểm liên quan và tần suất.
Bước đầu tiên để chẩn đoán đau đầu nguyên phát là xác định xem cơn đau đầu kéo dài nhiều hơn hay ít hơn 4 giờ.
Nếu kéo dài hơn 4 giờ, đó có thể là đau nửa đầu migraine, đau đầu tuýp căng thẳng (TTH), đau nửa đầu liên tục (HC), nhức đầu dai dẳng hàng ngày (NDPH), tùy vào đặc điểm của cơn đau đầu.
Nếu kéo dài ít hơn 4 giờ, chẩn đoán có thể là bệnh cephalalgias tự trị sinh ba (bao gồm chứng huyết nhiệt kịch phát mãn tính, đau đầu từng đám, hemicrania liên tục và đau đầu thần kinh một bên kéo dài với tiêm và chảy nước mắt kết mạc), hội chứng đau đầu khi ngủ (HH), đau đầu do ho nguyên phát... cũng tùy vào đặc điểm của cơn đau đầu.
Đau đầu có thể xuất phát từ thói quen kém lành mạnh trong cuộc sống thường ngày
Các cơn nhức đầu có thể dữ dội, nhói, buốt, xuất hiện từ từ hoặc đột ngột. Thời gian cũng thay đổi tùy từng trường hợp, cơn đau kéo dài từ dưới một giờ cho đến vài ngày, do đó có thể phân chia thành rất nhiều loại khác nhau:
Stress, căng thẳng là nguyên nhân gây ra đau đầu nguyên phát, thường bắt đầu từ từ và âm ỉ cả ngày. Người bệnh có thể cảm thấy:
Có hai dạng đau nửa đầu gồm: đau nửa đầu bên trái và đau nửa đầu bên phải. Đau nửa đầu là dạng đau nguyên phát, có thể gây ra cơn đau như búa bổ, đau nhói, thường chỉ xuất hiện ở một bên đầu và thường đi kèm với các triệu chứng:
Bệnh có thể kéo dài từ vài giờ đến 2–3 ngày. Bạn có thể để gặp bác sĩ để chẩn đoán và điều trị dứt điểm.
Đau đầu chuỗi thường kéo dài từ 15 phút cho đến 3 giờ và xảy ra đột ngột khoảng 1–8 lần/ngày, kéo dài trong khoảng vài tuần đến vài tháng. Giữa các đợt nhức đầu, người bệnh có thể không có triệu chứng và dấu hiệu gì, giai đoạn này có khi kéo dài nhiều tháng đến nhiều năm. Cơn đau chuỗi gây ra thường có đặc điểm:
Khu vực bị ảnh hưởng sẽ trở nên đỏ và sưng, mí mắt có khi rũ xuống, ở bên đầu bị đau có thể xuất hiện tình trạng nghẹt mũi hoặc chảy nước mũi.
Đây là cơn đau đột ngột, dữ dội và thường được nhiều người nhận xét là “cơn nhức đầu tồi tệ nhất trong cuộc đời”. Bạn sẽ bị nhức đầu ở mức tối đa trong vòng 1 phút và kéo dài đến hơn 5 phút.
Nhức đầu hồi ứng là cơn đau bắt nguồn từ việc sử dụng thuốc giảm đau quá nhiều. Đây là nguyên nhân phổ biến nhất của đau thứ phát, cơn đau thường xảy ra vào buổi sớm trong ngày và kéo dài đến hết ngày. Bạn có thể dùng thuốc giảm đau để cải thiện các triệu chứng nhưng khi thuốc hết hiệu lực, tình trạng bệnh có thể xấu đi.
Nhức đầu do lạm dụng thuốc có thể gây ra những triệu chứng khác như:
Tình trạng này có khả năng gây ra một loạt các triệu chứng và những cơn đau khác nhau mỗi ngày.
Thường những người trên 50 tuổi có tiền sử cao huyết áp đi kèm thường bị nhức đầu kéo dài và đột ngột. Cơn đau thường xuất hiện ở vị trí khu trú và đau đầu quanh vùng trán. Người bệnh bị căng cứng các cơ gáy, cơn đau lên đỉnh đầu và lan tới vùng trán, thường xuất hiện nhiều vào ban đêm.
Xảy ra sau khi bị chấn thương vùng não gây bất tỉnh, sau đó xuất hiện buồn nôn, nhức đầu, yếu nửa người, rối loạn đi ý thức. Ngay cả với người già, đôi khi va chạm nhẹ không gây chấn thương hộp sọ hoặc mất đi ý thức nhưng chúng vẫn gây máu tụ dưới màng cứng mạn tính.
Diễn ra âm ỉ, dai dẳng, bùng phát các cơn đau lớn hay thậm chí kèm theo run, liệt. Cùng với đó có thể xảy ra tình trạng xuất huyết não, động kinh, nặng hơn là hôn mê và tử vong. Dị dạng mạch máu não là hiện tượng xuất hiện các mạch máu bất thường, rối loạn trong não, khi vỡ ra gây chảy máu não. Đây là một căn bệnh bẩm sinh và hết sức nguy hiểm.
Áp lực lên nội sọ ở giai đoạn đầu thường âm ỉ và kéo dài. Ở giai đoạn sau, người bệnh có thể bị buồn nôn, giảm thị lực hoặc mắc các dấu hiệu của thần kinh khu trú như: liệt chi thể, liệt dây thần kinh sọ, mắt mờ.
Bệnh khởi phát đột ngột và dữ dội, dễ gây liệt nửa người và hôn mê nhanh. Bệnh nhân có thể đột quỵ sau khi gắng sức về tâm lý và thể lực hoặc trong lúc làm việc hay trong sinh hoạt bình thường, thậm chí ở cả lúc ngủ, bệnh nhân cũng có thể mắc phải cơn xuất huyết não.
5.1. Đau đầu dữ dội kèm những triệu chứng khác
Khi bạn cảm thấy cơn đau xuất hiện đột ngột, dữ dội hơn trước và không cải thiện sau khi sử dụng thuốc hoặc có kèm theo những triệu chứng khác như nhầm lẫn, sốt, thay đổi cảm giác, cứng cổ… hãy đặt lịch hẹn để bác sĩ khám và đưa ra phác đồ điều trị ngay lập tức.
5.2. Nhức đầu như sét đánh
Nhức đầu như sét đánh là cơn đau thứ phát do các tình trạng bệnh lý nguy hiểm gây ra, điển hình như: xuất huyết não, huyết khối tĩnh mạch não, vỡ hoặc không vỡ mạch khi phình động mạch não, hội chứng co mạch não có thể hồi phục, viêm màng não và đột quỵ tuyến yên. Những người trải qua cơn nhức đầu đột ngột, dữ dội này nên đến các cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị bệnh càng sớm càng tốt.
5.3. Đau đầu và nhức mắt cùng lúc
Bên cạnh đó, bạn cũng nên đi khám nếu đau đầu kèm nhức mắt. Thông thường, nhức đầu kèm theo nhức mắt là vấn đề nhiều người gặp phải. Cơn đau thường xuất hiện quanh hốc mắt, gây nhức hốc mắt, đau mặt vùng quanh mắt… Chúng còn kèm theo các triệu chứng như: giảm thị lực, đỏ mắt, chảy nước mắt… Đây là một nhánh của đau đầu nguyên phát, với tính chất đau nửa đầu nặng gồm vùng hốc mắt với mạch đập, tăng khi vận động, tái phát nhiều lần và sợ ánh sáng, sợ tiếng động, buồn nôn và nôn trong cơn đau. Ngoài ra, đau đầu và nhức mắt cùng lúc cũng có thể là biểu hiện của nhiễm virus cấp ở bệnh sốt siêu vi, sốt xuất huyết, cúm hoặc đau dây V (một trong những dây thần kinh quan trọng ở vùng mặt).
Bác sĩ thường chẩn đoán được loại nhức đầu cụ thể mà bạn đang gặp phải thông qua những mô tả về tình trạng, triệu chứng đau, thời gian cũng như mô hình các cơn đau bùng phát.
Nếu cơn nhức đầu xuất hiện một cách phức tạp, bác sĩ sẽ yêu cầu bạn tiến hành một vài xét nghiệm để loại trừ những nguyên nhân nghiêm trọng.
Một vài xét nghiệm có khi được yêu cầu thêm là:
Thuốc trị nhức đầu thường dùng là các loại thuốc không cần kê đơn, bạn có thể dễ dàng tìm mua tại các hiệu thuốc như Hapacol (Paracetamol). Hoặc dùng các loại thuốc theo chỉ định của bác sĩ.
Điều quan trọng nhất, bạn cần sử dụng thuốc trị nhức đầu theo đúng chỉ định từ bác sĩ. Việc lạm dụng thuốc sẽ gây ra tình trạng đau đầu hồi ứng. Để điều trị nhức đầu hồi ứng, người bệnh cần ngừng sử dụng thuốc giảm đau.
Có một số phương pháp điều trị thay thế phù hợp để áp dụng cho tình trạng nhức đầu. Tuy nhiên, bạn cần tham khảo ý kiến bác sĩ nếu muốn thực hiện bất kỳ phương pháp nào.
Các liệu pháp điều trị thay thế phổ biến là:
Thực tế, chưa có đầy đủ các nghiên cứu chứng minh rằng tất cả các phương pháp trên đều có tác dụng nhưng bạn vẫn có thể thực hiện dưới sự theo dõi của các chuyên gia trị liệu y tế.
Bạn có thể thực hiện một số biện pháp giảm đau tại nhà để trị liệu, làm giảm nguy cơ bị nhức đầu và làm dịu cơn đau khi chúng xuất hiện, những cách này cũng áp dụng cho trẻ bị nhức đầu:
Để hạn chế gặp phải triệu chứng khó chịu, bạn có thể tham khảo một số phương pháp phòng ngừa bệnh như sau:
Luyện tập thể dục, kiểm soát căng thẳng và ngủ đủ giấc là một trong những cách phòng ngừa hiệu quả tình trạng đau đầu khó chịu hiện nay
Nhìn chung, các cơn nhức đầu thường không diễn ra thường xuyên, liên tục cũng như không truyền nhiễm hay dẫn đến tử vong nên mọi người thường khá chủ quan. Chỉ khi nào tình trạng trở nên nghiêm trọng và ảnh hưởng đến cuộc sống thì người bệnh mới bắt đầu tìm kiếm cách điều trị. Vậy nên, bạn cần quan tâm đến các dấu hiệu đau đầu bất thường để kịp thời chẩn đoán nguyên nhân, cũng như có biện pháp điều trị tốt nhất.
Để đặt hàng, quý khách vui lòng đặt trực tiếp TẠI ĐÂY. Hãy bảo vệ giấc ngủ theo cách của bạn.
Hỗ Trợ Kinh Doanh
Hỗ Trợ Trực Tuyến
BÀI VIẾT NỔI BẬT
Mục Lục
Rối loạn tiền đình và các biến chứng nguy hiểm
Chữa thiểu năng tuần hoàn não bằng đông y có hiệu quả không?
Rối loạn tiền đình: Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa
Hiện tượng đau đầu buồn nôn mệt mỏi là bệnh gì
Cách điều trị thiểu năng tuần hoàn não ở người trẻ
Cách chữa bệnh mất ngủ kinh niên
Người bị thiếu máu não ăn gì để bổ sung?
Rối loạn tiền đình ốc tai: Nguyên nhân, triệu chứng & cách trị hiệu quả